قاضی فدرال از ماسک می‌خواهد توافق‌هایش با Apple را رو کند

ایلان ماسک پرونده‌اش علیه Apple را پس گرفت، اما این پایان ماجرا نبود. یک قاضی فدرال حالا از او می‌خواهد هر توافقی را که با Apple بر سر حل‌وفصل خارج از دادگاه انجام داده، رو کند. همین یک خط، پرونده‌ای را که به نظر می‌رسید مختومه شده، دوباره به مرکز توجه برگردانده است.

ماسک در ۱۴ سپتامبر ۲۰۲۶ درخواست مختومه شدن شکایتش علیه Apple را ثبت کرد. نکته کلیدی این است که او فقط همین یک پرونده را رها کرد؛ دعوای موازی که OpenAI هم در آن متهم است، همچنان باز ماند. همین تفاوت کوچک، ماجرا را پیچیده کرد و اجازه نداد پرونده به سادگی بسته شود.

شکایت اصلی ادعا می‌کرد Apple در نمودارها و بخش معرفی App Store طوری عمل می‌کند که ChatGPT، محصول OpenAI، در دید بماند و Grok، دستیار هوش مصنوعی خودِ X، بیرون بیفتد. گزارش‌های منتشرشده این ادعا را بی‌پایه توصیف کردند، اما ماسک ماه‌ها آن را ادامه داد تا آن‌که در نهایت از آن عقب نشست. این عقب‌نشینی، به‌جای آرام کردن فضا، سؤال تازه‌ای ساخت: چرا حالا؟

همین سؤال کافی بود تا OpenAI وارد شود. این شرکت با یک درخواست فوری از دادگاه خواست ماسک و پلتفرم X را وادار کند توضیح دهند چرا پرونده را پس گرفته‌اند. دادگاه این درخواست را پذیرفت؛ خبری که Politico، رسانه سیاسی آمریکایی، آن را منتشر کرد. برای OpenAI، خروج ماسک از پرونده فقط یک تصمیم شخصی نیست؛ می‌تواند بر سرنوشت دعوای باقی‌مانده اثر بگذارد.

قاضی مارک پیتمن، قاضی فدرال در ایالات متحده، دستور داده ماسک همه توافق‌نامه‌های خود با Apple را ارائه کند؛ همان توافق‌هایی که ممکن است درباره حل اختلاف خارج از دادگاه وجود داشته باشد. مهلت پاسخ برای X و SpaceX، شرکت هوافضای ماسک، ظهر ۱۷ سپتامبر ۲۰۲۶ تعیین شده است. Apple هم می‌تواند تا همان لحظه پاسخ بدهد، اما ملزم به این کار نیست. این نامتقارن بودن مهلت و الزام، خودش نشان می‌دهد دادگاه بیش از هر چیز دنبال شفافیت درباره انگیزه‌ها و توافق‌های احتمالی است.

چرا یک قاضی به پس گرفتن شکایت واکنش نشان می‌دهد؟ چون در پرونده‌های چندطرفه، خروج یک شاکی تصمیم خصوصی او نیست. مادامی که OpenAI به‌عنوان متهم دیگر در پرونده حاضر است، سرنوشت آن دعوا به رفتار ماسک گره خورده و دادگاه حق دارد بداند پشت این عقب‌نشینی چه چیزی هست. برداشت من این است که قاضی نمی‌خواهد پرونده با یک خروج ناگهانی، از مسیر شفافیت خارج شود؛ به‌ویژه وقتی پای شرکتی مثل OpenAI و پلتفرمی مثل X در میان است.

برای OpenAI، ماجرا فراتر از یک دعوای کوچک است. اگر این شرکت خودش را از پرونده بیرون نکشد، باید هم‌زمان در دو جبهه حقوقی بجنگد. جبهه دوم جدی‌تر به نظر می‌رسد: اتهام سرقت اسرار تجاری از Apple، که جدا از این پرونده و با شواهد سنگین‌تری مطرح شده است. این دو جبهه، OpenAI را در موقعیتی قرار می‌دهد که هر تصمیم ماسک می‌تواند هزینه‌های حقوقی و رسانه‌ای‌اش را بالا ببرد.

هنوز روشن نیست ماسک و Apple واقعاً خارج از دادگاه به توافقی رسیده‌اند یا نه. همچنین معلوم نیست ماسک درباره دلایل این پس گرفتن، حقیقت را بگوید؛ او پیش‌تر به نابود کردن و کتمان شواهد متهم شده بود. تا این لحظه هیچ‌یک از این‌ها تأیید رسمی نشده و همه‌چیز در حد اظهارات پرونده‌ای است. همین ابهام، پرونده را برای ناظران جذاب نگه داشته است.

برای خواننده ایرانی، این ماجرا فعلاً دعوایی حقوقی در آمریکاست؛ نه قیمت دستگاهی را تغییر می‌دهد و نه به رجیستری یا بازار داخلی مربوط می‌شود. آنچه ارزش پیگیری دارد، خط باریکی است که این پرونده میان Apple، OpenAI و ماسک می‌کشد و می‌تواند بر شفافیت فهرست‌های App Store و شراکت هوش مصنوعی Apple اثر بگذارد. اگر این خط روشن‌تر شود، شاید بفهمیم رقابت هوش مصنوعی فقط در محصول خلاصه نمی‌شود؛ در پشت‌صحنه حقوقی هم ادامه دارد.