اپل Mac Pro را رها کرد؛ حالا کیتی آن را به رایانه‌ی شخصی تبدیل می‌کند
اپل Mac Pro را رها کرده و یک مهندس مکانیک مستقل حاضر نشده با این پایان کنار بیاید. کیتی ساخته که همان برج آلومینیومی ۲۰۱۹ را به خانه‌ی قطعات یک رایانه‌ی شخصی معمولی تبدیل می‌کند؛ ماجرایی که به باور من بیشتر از خودِ کیت، به سرنوشت ماشینی می‌پردازد که اپل رهایش کرد.
طراح کیت استفان باند است، مهندس مکانیک. گروهی کوچک به نام Practical Prototyping که به ساخت قطعات سفارشی مشغول است، کارزار تأمین مالی جمعی آن را در Kickstarter به راه انداخته است. گزارش اصلی از Hackster می‌آید، پایگاهی برای سازندگان سخت‌افزار خانگی، و MacRumors هم آن را بازتاب داده است.
کار کیت روشن است: یک مادربرد استاندارد ATX و یک منبع تغذیه‌ی معمولی را داخل شاسی Mac Pro ۲۰۱۹ جا می‌دهد؛ همان مدلی که به نسخه‌ی ۷,۱ شناخته می‌شود. باند می‌گوید تبدیل برگشت‌پذیر است و برای نصبش هیچ برش یا سوراخ تازه‌ای روی بدنه لازم نمی‌شود.
ریشه‌ی ماجرا به مارس امسال برمی‌گردد؛ جایی که اپل تولید Mac Pro را متوقف کرد و اعلام داشت برنامه‌ای برای مدل بعدی ندارد. صاحبان این برج با ماشینی مانده‌اند که آلومینیوم و فن‌هایش سال‌ها دوام می‌آورند، اما پردازنده و کارت گرافیک قدیمی‌اش با نرم‌افزارهای امروز هم‌قدم نمی‌شود و راه رسمی ارتقا هم بسته است.
آنچه با این کیت می‌خرید، رایانه نیست. بسته فقط براکت، پیچ و بردهای آداپتور دارد؛ مادربرد، پردازنده، حافظه، کارت گرافیک، حافظه‌ی ذخیره‌سازی و منبع تغذیه را باید خودتان تهیه کنید و قطعات اصلی اپل را هم پیش از نصب بیرون بکشید. تعهدها از حدود ۵۰۰ دلار شروع می‌شوند، بدون هزینه‌ی ارسال.
برای اینکه بدانید چرا ATX اهمیت دارد، همین بس که این استاندارد سال‌هاست اندازه و محل پیچ‌های مادربرد و منبع تغذیه در رایانه‌های شخصی را تعیین می‌کند. رعایت آن یعنی می‌توان از قطعات سراسر بازار استفاده کرد؛ از پاور ساده تا مادربرد رده‌بالا، بدون گره خوردن به بسته‌ی اختصاصی یک شرکت.
فضای داخل شاسی اما تنگ است. طبق گزارش، کارت گرافیک حداکثر ۳۰۸ میلی‌متر طول و ۱۴۰ میلی‌متر ارتفاع می‌تواند داشته باشد، خنک‌کننده‌ی هوایی تا ۱۴۰ میلی‌متر قد، و جایگاهی جداگانه برای رادیاتور خنک‌کننده‌ی مایع ۲۴۰ میلی‌متری در نظر گرفته شده است. جای دو درایو SATA هم خالی مانده، در اندازه‌های ۲.۵ یا ۳.۵ اینچ.
بخشی از بدنه‌ی اصلی هم زنده می‌ماند: سه فن جلوی Mac Pro با بردهای آداپتور سفارشی به کار می‌افتند، دکمه‌ی روشن‌کردن و چراغ وضعیت سر جایشان می‌مانند و دو درگاه USB-C بالای کیس با استاندارد نسل اول USB 3.1 کار می‌کنند. نتیجه این است که ظاهر و حسِ آشنای برج دست‌نخورده می‌ماند.
ریسک‌ها را هم باید صریح گفت. زمان تخمینی ارسال مارس ۲۰۲۷ است و تعهد در Kickstarter تضمینی برای تحویل کالا نیست. ارقام و محدودیت‌ها فعلاً از یک زنجیره‌ی خبری دومدرجه‌ای آمده‌اند؛ MacRumors به نقل از Hackster. پیش از هر تصمیمی، صفحه‌ی خودِ کارزار را بررسی کنید.
این پروژه هیچ نسبتی هم با پشتیبانی نرم‌افزاری اپل ندارد. کسی که Mac Pro را به رایانه‌ی شخصی تبدیل می‌کند، به‌روزرسانی امنیتی و پشتیبانی سیستم‌عامل اپل را از دست می‌دهد و در عمل به دنیای ویندوز یا لینوکس کوچ می‌کند. آنچه می‌ماند بدنه است، و هزینه‌ای که دور ریختن یک شاسی سالم به بار می‌آورد.
کارزار روی یک سکوی تأمین مالی جمعی آمریکایی اجرا می‌شود و در منابع خبری از فروشگاه، نمایندگی یا خدمات پس از فروش مستقل نشانی دیده نمی‌شود. برای کسی که بیرون از این مسیر ایستاده، از منظر من ارزش ماجرا در فهم روند است، نه در خرید؛ این کیت فعلاً راهِ اقلیتی از اهل تجربه است، نه ارتقایی مقرون‌به‌صرفه.
Mac Pro با اپل تمام شد، اما با صاحبانش نه. کافی است ببینیم یک مهندس مکانیک برای برجی که دیگر ساخته نمی‌شود مشتری و سرمایه‌گذار پیدا کرده است تا معلوم شود جامعه‌ای از کاربران به سخت‌افزارِ باز و قابل تعمیر وفادار مانده‌اند. اینکه این کیت واقعاً به دست حامیانش برسد و آن سه فن سال‌ها بعد هنوز بچرخند، سال آینده روشن می‌شود؛ تا آن لحظه، همه‌چیز روی همان تخمین مارس ۲۰۲۷ ایستاده است.
