رابلاکس بازیها را از اپلیکیشن اصلی بیرون میآورد؛ پرسش ایمنی کودکان همچنان بیپاسخ است
اعلامیه ۱۱ سپتامبر رابلاکس، در حالی منتشر شد که ۱۸۲ پرونده فدرال در آمریکا درباره سوءاستفاده جنسی از کودکان همچنان باز است و دستکم ده دادستان کل ایالتی این شرکت را به ناتوانی در محافظت از کاربران خردسال متهم کردهاند. رابلاکس میخواهد بازیهایش را از قفسه اپلیکیشن اصلی بیرون بیاورد و به اپلیکیشنهای مستقل و مرورگر وب ببرد؛ اما پرسش بزرگی که پیش روی والدین و ناظران میگذارد ساده است: وقتی بازیها از کانال اصلی خارج میشوند، چه کسی مسئول ایمنی کودکان خواهد بود؟
بر اساس این اعلامیه، سازندگان بازی میتوانند نسخههای مستقل برای موبایل، رایانه شخصی و کنسول منتشر کنند و کاربران تا پایان سال ۲۰۲۶ بتوانند بازیهای رابلاکس را بدون نصب اپلیکیشن اصلی، مستقیماً در مرورگر کروم باز کنند. این تغییر، بازیها را از مسیر فروشگاههای اپلیکیشن جدا میکند و راه ورود آنها را به لینکهای اشتراکگذاری در شبکههای اجتماعی، پیامرسانها و ایمیل باز میکند.
نکتهای که بیش از هر چیز نگرانکننده است، ابهام در جزئیات اجرایی است. رابلاکس هنوز اعلام نکرده است که آیا نسخههای مستقل موبایل شامل اپلیکیشنهای معمولی آیفون و آیپد میشوند یا نه؛ حتی مشخص نیست چه کسی این اپلیکیشنها را منتشر خواهد کرد، اپل چگونه آنها را بازبینی میکند و پس از انتشار، چه نهادی مسئولیت نظارت بر محتوا و تعاملات کاربران را بر عهده خواهد داشت. دقیقاً همین ناحیه مبهم است که بیشترین خطر را در خود جای داده است.
پسزمینه حقوقی این ماجرا، جدیتر از یک بحث فنی است. تا اول سپتامبر، ۱۸۲ پرونده فدرال در دادگاههای آمریکا علیه رابلاکس مطرح بود و شاکیان ادعا کردهاند مهاجمان از طریق همین پلتفرم با کودکان تماس گرفته و از آنها سوءاستفاده کردهاند. رابلاکس هرگونه تخلف را رد میکند و به سیستمهای تأیید سن، ناظران انسانی و کنترلهای والدین اشاره دارد؛ اما دستکم ده دادستان کل ایالتی نیز شکایتهایی را با موضوع ایمنی کودکان ثبت کردهاند.
این مسئله فقط به آمریکا محدود نیست. در استرالیا، نهاد نظارتی eSafety Commissioner پس از آزمایشهایی که نشان داد بزرگسالان میتوانند بدون اجازه والدین به کودکان درخواست ارتباط بفرستند، رابلاکس را ملزم کرد حسابهای کودکان را بهصورت پیشفرض خصوصی کند و تماس از سوی بزرگسالان ناشناس را محدود سازد. رابلاکس سه ماه فرصت دارد این تغییرات را اعمال کند.
برای کاربران اپل، نقطه اتصال به این ماجرا از طریق قوانین اپ استور میگذرد. اپل از اپلیکیشنهایی که محتوای تولیدشده توسط کاربر دارند میخواهد سیستم فیلتر محتوا، ابزار گزارشدهی، امکان مسدودسازی کاربران متخلف و اطلاعات تماس داشته باشند. اما بازبینی اپ استور فقط یک ایست بازرسی هنگام ارسال اپلیکیشن است؛ اپل نه سیستمهای نظارتی رابلاکس را اجرا میکند و نه بر تعاملات پس از انتشار نظارت دارد. وقتی بازی از طریق مرورگر و لینک مستقیم در دسترس قرار میگیرد، اپ استور بهطور کامل از معادله حذف میشود و هیچ سازوکار اپلی برای کنترل ورودی وجود نخواهد داشت.
در همین حال، رابلاکس هنوز اعلام نکرده است که نسخه مرورگر از همان محدودیتهای سنی، کنترلهای والدین و محدودیتهای ارتباطی اپلیکیشن اصلی استفاده خواهد کرد یا نه. این عدم شفافیت، درست در شرایطی اتفاق میافتد که این پلتفرم در سهماهه دوم، ۲۹ میلیارد ساعت زمان بازی در بیش از ۱۸۰ کشور ثبت کرده و به دنبال جذب مخاطبان بیشتری از مسیرهای توزیع تازه است.
به نظر من، گسترش توزیع بدون گسترش متناظر نظارت، الگویی آشنا در اقتصاد پلتفرمهاست. رابلاکس میگوید در حال توسعه توصیههای آگاه به سن و ابزارهای امنیتی جدید است، اما تا زمانی که مشخص نشود این ابزارها دقیقاً چگونه در نسخههای مستقل و مرورگر اعمال میشوند، والدین باید با احتیاط بیشتری فعالیت فرزندان خود را دنبال کنند.
رابلاکس دارد دروازههای تازهای برای رشد باز میکند، اما سؤال بیپاسخ این است که آیا زیرساخت ایمنی آن نیز به همان اندازه گسترش خواهد یافت؟ برای خانوادهها، پیام عملی روشن است: نظارت بر فعالیت کودکان در رابلاکس دیگر به اپلیکیشن اصلی محدود نمیشود و باید مسیرهای جدید دسترسی، از جمله مرورگر و لینکهای مستقیم را هم در بر بگیرد. تا وقتی جزئیات اجرایی سیستمهای محافظتی اعلام نشده، ریسک بر عهده کاربران است.
