فرمول یک روی Apple TV صدای Dolby Atmos می‌گیرد؛ ارتقایی که به تماشاگر ایرانی نمی‌رسد

تا امروز، تماشای فرمول یک روی Apple TV بیشتر یک تجربه‌ی چشمی بود؛ تصویری که با Dolby Vision رنگ و کنتراستش را به رخ می‌کشید، اما صدا هنوز آن‌قدر که باید مسابقه را دور سرتان نمی‌چرخاند. از اواخر همین ماه، این تصویر یک لایه‌ی تازه می‌گیرد: Dolby Atmos.

شروع ماجرا جمعه ۲۳ اکتبر است و نخستین ایستگاهش، آخر هفته‌ی جایزه بزرگ آمریکا در آستین تگزاس. از آن تاریخ، پخش فرمول یک روی Apple TV در دستگاه‌های پشتیبانی‌شده با صدای فراگیر Dolby Atmos ارائه می‌شود. اپل پیش‌تر همین مسابقه‌ها را با Dolby Vision پخش می‌کرد و حالا لایه‌ی صوتی را هم به همان تراز می‌رساند. به گفته‌ی اپل، ترکیب صوتی تازه رادیوی تیم‌ها، صدای گزارشگر، غرش موتورها، درگیری‌های روی پیست و رفت‌وآمد در پیت‌لین را در بر می‌گیرد؛ همان جزئیاتی که تماشاگر را در مرکز مسابقه می‌نشاند، نه روبه‌روی آن.

Dolby Atmos شیوه‌ای از تولید صدا است که به‌جای پخش صدا از چند کانال ثابت، هر صدا را همچون عنصری مستقل در فضای سه‌بعدی جای می‌دهد؛ نتیجه، حس حرکت صدا در بالا و اطراف شنونده است. Dolby، شرکت شناخته‌شده‌ی فناوری صدا، این استاندارد را پیش می‌برد و شنیدنش به سخت‌افزار سازگار نیاز دارد: دستگاه‌های پشتیبانی‌شده‌ی اپل، تلویزیون‌ها، ساندبارها و سیستم‌های خانگی سازگار با Dolby. Dolby Vision هم نسخه‌ی ارتقایافته‌ی تصویر با دامنه‌ی دینامیک بالا و رنگ گسترده‌تر است که اپل از پیش روی این پخش‌ها داشت. اپل در این اعلام، فهرست دقیق دستگاه‌ها و نسخه‌های نرم‌افزاری را ارائه نکرده است؛ یعنی فعلاً باید به عبارت «دستگاه‌های پشتیبانی‌شده» بسنده کنیم.

این تغییر در چارچوب قراردادی قدیمی‌تر رخ می‌دهد. اکتبر سال گذشته، اپل و فرمول یک یک شراکت پنج‌ساله اعلام کردند که حق پخش انحصاری در آمریکا را به Apple TV می‌دهد؛ از تمرین‌های آزاد و تعیین خط تا مسابقات Sprint و گرندپری‌ها. پس Atmos قرارداد تازه‌ای نیست؛ ارتقای کیفیت تولید در همان چارچوب است.

اولیور شوسر (Oliver Schusser)، معاون بخش موسیقی، ورزش، Apple TV و Beats در اپل، در گفت‌وگو با The Hollywood Reporter — نشریه‌ی تخصصی صنعت سرگرمی در آمریکا — تجربه‌ی امروز تماشای ورزش را «آسان» ندانسته و گفته نوآوری چندانی در آن رخ نداده است. به گفته‌ی او، اپل چند سال پیش با هدف ایجاد تفاوت برای مشتری وارد این حوزه شد و پخش تازه ادامه‌ی همان مسیر است. این اظهارنظر، بیان نیت خود اپل است، نه داوری بی‌طرف درباره‌ی کیفیت پخش رقبا.

خوانش محتمل — و صریحاً به‌عنوان تفسیر، نه واقعیت — این است که اپل کیفیت تولید تصویر و صدا را به سلاح تمایز خود در برابر پخش‌کننده‌های سنتی ورزش تبدیل می‌کند؛ همان جایی که به گفته‌ی خودش سال‌ها تغییر کمی رخ داده است. چنین صدایی می‌تواند کاربر را بیشتر به سخت‌افزار اپل گره بزند: Apple TV، AirPods با صدای فضایی، HomePod و ساندبارها.

برای خواننده‌ی ایرانی، اما این خبر راهنمای تماشا نیست. حق پخش فرمول یک روی Apple TV انحصاری آمریکا است و در منبع هیچ اشاره‌ای به دسترسی بازارهای دیگر یا ایران نشده است. آنچه مستقل از فرمول یک باقی می‌ماند، خود Dolby Atmos است که امروز هم در موسیقی و فیلم روی دستگاه‌های اپل تجربه‌شدنی است.

چند نکته هنوز روشن نیست: اینکه Atmos شامل همه‌ی جلسه‌ها (تمرین، تعیین خط، Sprint) می‌شود یا فقط گرندپری‌ها؛ اینکه کدام دستگاه‌ها دقیقاً پشتیبانی می‌شوند؛ و اینکه اپل حق پخش را به بیرون از آمریکا گسترش می‌دهد یا نه. تا آن زمان، این ارتقا بیشتر سیگنالی درباره‌ی مسیر سرویس‌های اپل است تا قابلیتی در دسترس مخاطب ایرانی.

اپل با Dolby Atmos نشان می‌دهد در ورزش زنده می‌خواهد با کیفیت تولید خود را متمایز کند و این انتخاب، بخشی از همان مسیری است که چند سال پیش آغاز کرد. برای کاربر ایرانی، بخش قابل استفاده‌ی ماجرا همان صدای فراگیری است که امروز هم روی دستگاه‌هایش در موسیقی و فیلم کار می‌کند.