جلو افتادن تاریخ تحویل آیفون دو؛ نشانه افت تقاضا یا توزیع هوشمند صف؟
گاهی یک عدد کوچک در صفحه فروشگاه آنلاین اپل، بیشتر از هر بیانیه‌ای حرف دارد. این روزها گروهی از خریداران آیفون دو در آمریکا و ژاپن می‌بینند که تاریخ تخمینی ارسال سفارششان جلو افتاده است. چنین تغییر کوچکی به‌راحتی می‌تواند دستمایه گمانه‌زنی درباره سرد شدن تقاضا یا باز شدن گلوگاه تولید شود، اما شواهد همین گزارش، تصویر دیگری را نشان می‌دهد.
مک‌رومورز، وب‌سایت خبری حوزه اپل، گزارش داده است که اپل تاریخ‌های تخمینی تحویل برخی پیش‌سفارش‌های آیفون دو را در کشورهایی مثل آمریکا و ژاپن جلو کشیده است. مت گونزالس، یوتیوبری که سفارش خود را ثبت کرده، می‌گوید برآورد اولیه ارسالش دسامبر بود و حالا فروشگاه آنلاین اپل بازه ۲۰ تا ۳۰ نوامبر را نشان می‌دهد؛ او مدل Star White با حافظه ۵۱۲ گیگابایت را سفارش داده بود.
چند مشتری دیگر در انجمن مک‌رومورز هم از همین تجربه گفته‌اند: دو نفر که ابتدا بازه ۱ تا ۸ دسامبر را می‌دیدند، اکنون ۱۶ تا ۲۳ نوامبر را دریافت می‌کنند. در ژاپن نیز یکی از مشتریان از جابه‌جایی تاریخ سفارشش از ۳ تا ۱۰ دسامبر به ۲۴ اکتبر خبر داده؛ یعنی تنها یک روز پس از عرضه رسمی دستگاه در ۲۳ اکتبر.
این گزارش‌ها در حالی منتشر می‌شود که اپل پیش‌سفارش آیفون دو را روز جمعه آغاز کرد و در همان نیم‌ساعت نخست، برآورد تحویل سفارش‌های تازه در فروشگاه آنلاین تا ۲۵ ژانویه عقب رفت. اپل بعدتر در بیانیه‌ای تقاضا برای این محصول را «چیزی کمتر از فوق‌العاده نیست» خواند. در ارزیابی من، همین دو نشانه برای کنار گذاشتن فرضیه ضعف تقاضا کافی است.
اگر تقاضا واقعاً افت کرده بود، برآورد سفارش‌های تازه هم باید جلو می‌افتاد؛ در حالی که آن سفارش‌ها همچنان تا ژانویه منتظر می‌مانند. آنچه محتمل‌تر به نظر می‌رسد این است که اپل در برآوردهای اولیه محتاطانه عمل کرده و سپس بخشی از ظرفیت تولید یا موجودی را میان سفارش‌های ثبت‌شده توزیع کرده است. مک‌رومورز هم یادآوری می‌کند که اپل سابقه دارد در تاریخ تحویل محصولات تازه، کمتر از واقع وعده بدهد و بیشتر از انتظار تحویل کند.
کارکنان فروشگاه‌های اپل هم به مک‌رومورز گفته‌اند توصیه شده مشتریان را از مراجعه بدون پیش‌سفارش در روز عرضه، ۲۳ اکتبر، منع کنند؛ به احتمال زیاد هیچ موجودی برای خرید حضوری در روز اول وجود نخواهد داشت. این هشدار داخلی با روایت محدودیت عرضه هم‌خوان است و نشان می‌دهد اپل خودش هم انتظار صف و موجودی محدود را داشته است.
Mark Gurman، خبرنگار حوزه اپل در بلومبرگ، رسانه اقتصادی آمریکایی، در خبرنامه هفتگی Power On نوشته است که اپل با علم به محدودیت شدید عرضه، پیش‌سفارش را زودتر آغاز کرده و این تصمیم را «اشتباه بزرگ» خوانده است؛ به نوشته او، چالش‌های تولید باعث شده موجودی کافی در دسترس نباشد. البته باید تأکید کنم که این ارزیابی یک خبرنگار است، نه اعلام رسمی اپل.
آنچه عوض شده، بیش از آنکه به تغییر ناگهانی در تقاضا مربوط باشد، به نحوه توزیع سفارش‌های ثبت‌شده مربوط می‌شود. بعضی خریداران زودتر از انتظار به دستگاه می‌رسند، اما سفارش‌های تازه همچنان فاصله‌ای چندماهه دارند. هنوز هیچ داده‌ای درباره نرخ واقعی تولید، ظرفیت خطوط مونتاژ یا سهم دقیق قطعات در دسترس نیست؛ تا زمانی که اپل یا تأمین‌کنندگانش جزئیات تازه‌ای منتشر نکنند، هر توضیح قطعی درباره سرعت افزایش تولید در حد حدس می‌ماند.
جلو افتادن تاریخ تحویل چند سفارش، برای همان خریداران خبر خوبی است، اما به‌تنهایی تصویر بزرگ‌تر را روشن نمی‌کند. تصویر فعلی ترکیبی است از برآوردهای محتاطانه اپل، موجودی محدود در روز عرضه و صفی طولانی از سفارش‌های تازه؛ نه نشانه‌ای قطعی از افت تقاضا.
