کوک به شام کاخ سفید می‌رود؛ اپل سیاست را از مدیرعامل جدا کرده است
شام رسمی کاخ سفید در ۲۴ سپتامبر فقط یک ضیافت تشریفاتی نیست؛ یک نشانه‌ی حکمرانی است. Tim Cook، که از یکم سپتامبر از مدیرعاملی اپل کنار رفته، در نقش تازه‌اش یعنی رئیس اجرایی و رابط اپل با دولت‌ها، به این شام دعوت شده است؛ شامی با میزبانی دونالد ترامپ و با حضور شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهور چین. برای من، جذابیت خبر در همین جابه‌جایی نقش‌هاست، نه در تصویر یک میزبان و مهمان.
بر پایه‌ی گزارشی از بلومبرگ، Cook در این شام در کنار جنسن هوانگ، مدیرعامل انویدیا، و سم آلتمن، مدیرعامل OpenAI، دعوت شده است. انویدیا تراشه‌های پردازش هوش مصنوعی را تولید می‌کند و OpenAI سازنده‌ی ChatGPT است. همین ترکیب نشان می‌دهد محور اصلی گفت‌وگوها بیش از تجارت سخت‌افزار، صنعت هوش مصنوعی است.
پشت این دعوت، یک تغییر ساختاری در رهبری اپل ایستاده. Cook در یکم سپتامبر از مدیرعاملی کنار رفت و John Ternus جای او را گرفت. اما Cook یک‌باره از صحنه بیرون نرفت؛ او رئیس اجرایی اپل و مسئول ارتباط با دولت‌ها شد. هدف اعلام‌شده‌ی این چیدمان روشن است: مدیرعامل اپل تا حد امکان از درگیری‌های سیاسی دور بماند و کار روزمره‌ی شرکت را پیش ببرد.
این تصمیم را باید در بستر رابطه‌ی Cook با ترامپ خواند. او در سال‌های گذشته با شرکت در شام‌های متعدد و کمک‌های مالی، رابطه‌ای کاری با رئیس‌جمهور ساخته است. ترامپ به احتمال زیاد ترجیح می‌داد Ternus، مدیرعامل کنونی، به این میز بیاید، اما اپل عمداً کسی را فرستاده که این رابطه را از پیش ساخته و می‌تواند بی‌آنکه مدیرعامل را درگیر کند، منافع شرکت را پیگیری کند. نتیجه اینکه اپل هم پیوند سیاسی خود را حفظ می‌کند و هم مدیرعامل را از هزینه‌های سیاسی مصون نگه می‌دارد.
زمینه‌ی دیگر این رویداد، نزاع جاری بر سر مقررات هوش مصنوعی است. OpenAI و برخی دیگر از بازیگران صنعت خواستار قانون‌گذاری بیشتر شده‌اند و می‌گویند هدفشان تضمین توسعه‌ی ایمن این فناوری است. در مقابل، ترامپ بارها و با صدای بلند اعلام کرده که هیچ مقرراتی علیه هوش مصنوعی وضع نخواهد کرد، چون به باور او چنین محدودیت‌هایی آمریکا را در رقابت با رقبا عقب می‌اندازد. با این حال، این خوانش که درخواست قانون‌گذاری بیش از آنکه نگرانی ایمنی باشد، تلاشی برای عقب نگه‌داشتن رقباست، در سطح گمانه‌زنی می‌ماند و شاهد مستقل ندارد.
برای اپل، نشستن در چنین میزی معنای بلندمدتی دارد. تصمیم‌گیری درباره‌ی چارچوب مقررات هوش مصنوعی و رقابت آمریکا و چین در این حوزه، می‌تواند به‌تدریج بر دسترسی شرکت‌ها به مدل‌ها، سرویس‌های ابری و قابلیت‌های هوش مصنوعی اثر بگذارد. اینکه اپل این رابطه را در سطح رئیس اجرایی و نه مدیرعامل نگه می‌دارد، هم به آن انعطاف می‌دهد و هم امکان می‌دهد مدیرعامل روی محصول و عملیات تمرکز کند. برای خواننده‌ای که این شرکت را دنبال می‌کند، ارزش خبر در فهم همین الگوی حکمرانی است، نه در انتظار تغییر قیمت یا موجودی.
جزئیات گفت‌وگوهای این شام پیش از برگزاری اعلام نشده و معلوم نیست چه توافقی، اگر اصلاً توافقی، از آن بیرون بیاید. همچنین روشن نیست Ternus در این رویداد حاضر می‌شود یا نه. بخش‌هایی از متن منبع — ازجمله اشاره‌ی طنزآمیز به نقش این دیدار در رفع کمبود حافظه — گمانه‌زنی است و نباید به‌عنوان واقعیت خوانده شود.
آنچه تا اینجا مستند است، یک تغییر در چیدمان قدرت اپل است: Cook سیاست را بر عهده گرفته و Ternus را از آن دور نگه داشته. اینکه این نقش تازه در عمل چقدر اختیار دارد و آیا به سیاست‌گذاری واقعی هوش مصنوعی گره می‌خورد، پرسشی است که پاسخش تنها پس از ۲۴ سپتامبر و با گزارش‌های بعدی روشن می‌شود.
